FNV Zelfstandigen vraagt aandacht voor toekomst van tolken en vertalers

De opkomst van kunstmatige intelligentie (AI) heeft steeds meer invloed op het werk van zelfstandig tolken en vertalers. Daarom heeft FNV Zelfstandigen samen met het Nederlands Genootschap van Tolken en Vertalers (NGTV), de Orde van Registertolken en -vertalers (ORT&V), vertegenwoordigers uit het onderwijs en andere betrokken organisaties een gezamenlijke brief gestuurd aan de vaste Kamercommissie voor Justitie en Veiligheid.

In de brief vragen de organisaties aandacht voor de toekomst van professionele tolk- en vertaaldiensten in Nederland. Daarbij staat één belangrijke vraag centraal: hoe zorgen we ervoor dat er ook in de toekomst voldoende gekwalificeerde tolken en vertalers beschikbaar blijven?

Menselijke expertise blijft onmisbaar

AI biedt nieuwe mogelijkheden en kan taalprofessionals ondersteunen bij hun werk. Tegelijkertijd zijn er zorgen over de toenemende vervanging van menselijke expertise door taalmodellen. Zeker wanneer communicatie gevolgen heeft voor iemands rechtspositie, gezondheid, veiligheid of toegang tot publieke dienstverlening, is meer nodig dan een letterlijke vertaling van woorden alleen.

Professionele tolken en vertalers brengen kennis van context, cultuur, terminologie en doelgroep mee. Juist die expertise maakt het verschil wanneer nauwkeurigheid en begrijpelijkheid van groot belang zijn.

Druk op het vak

De betrokken organisaties signaleren daarnaast dat tarieven en opdrachten onder druk staan door de verwachting dat AI vertaalwerk sneller en goedkoper kan uitvoeren. Ook de instroom van nieuwe professionals neemt af, terwijl een deel van de huidige beroepsgroep de komende jaren met pensioen gaat.

Volgens de ondertekenaars van de brief is het daarom belangrijk om niet alleen naar de mogelijkheden van AI te kijken, maar ook naar de gevolgen voor de kwaliteit, beschikbaarheid en continuïteit van het vak.

Aandacht in politiek Den Haag

Tijdens een commissiedebat over juridische beroepen wordt ook gesproken over tolk- en vertaaldiensten. Met de brief vragen de betrokken organisaties de Kamercommissie om de impact van AI op het vakgebied nadrukkelijk mee te nemen in haar overwegingen.

Namens FNV Zelfstandigen blijft bestuurder Henk van der Schaft zich inzetten voor de belangen van zelfstandig tolken en vertalers. Wij blijven de ontwikkelingen volgen en houden onze leden op de hoogte van belangrijke vervolgstappen.

Lees de volledige brief (pdf) aan de vaste Kamercommissie voor Justitie en Veiligheid.